Van stressklachten naar inzicht: hoe onderbewuste overtuigingen werkgedrag sturen

Van stressklachten naar inzicht: hoe onderbewuste overtuigingen werkgedrag sturen

Introductie

Herken je dit bij medewerkers of coachees? Ze functioneren goed, zijn betrokken en verantwoordelijk, maar ondertussen spelen er subtiele signalen die je niet meteen opvallen slecht slapen, sneller geïrriteerd, fysieke klachten of moeite met loslaten.

Vaak denkt de medewerker of coachee: dit project is gewoon druk, het hoort erbij en wordt wel beter.

Wat als die signalen niet tijdelijk zijn, maar duidelijke waarschuwingssignalen?

Wat als juist, onder de oppervlakte, overtuigingen meespelen die ooit helpend waren, maar nu in de weg zitten om duurzaam te blijven functioneren?

In mijn werk met re-integratie- en loopbaantrajecten zie ik het keer op keer: échte verandering ontstaat niet alleen door anders te denken, maar de signalen serieus te nemen en  ‘in gesprek te gaan met het lichaam’ om er echt naar te luisteren.

In deze blog neem ik je mee in hoe stresssignalen en het onderbewustzijn samenwerken en waarom het herkennen ervan cruciaal is voor duurzame inzetbaarheid.

Stress-signalen

Stressignalen herkennen is een kunst op zich en heeft al wat bewustwording nodig. Misschien ken je de uitdrukking ‘je lichaam fluistert eerst voordat het tegen je gaat schreeuwen.’ Sommige mensen omschrijven dit als een  ‘zwakke plek’. Wanneer mensen bijvoorbeeld hoofdpijnklachten hebben in tijden van stress of een stijve nek, buikklachten etc, gespannen spieren. Het kan duidelijk of heel subtiel zijn.

Fysiek, mentale en emotionele stresssignalen

Deze signalen zijn vaak niet alleen fysiek maar ook mentaal en emotioneel. In tijden van stress heb je misschien een hele sterke focus, maar ook een kort lontje, of ben je alert en reageer je spot on, maar slaap je misschien ook slecht. Het zijn stress signalen: signalen die je laten weten hé, je gaat over je grens, je doet iets wat niet bij je past, wat jouw behoefte is, je ‘tapt’ daarbij uit je reserves.

Dit kan op allerlei gebied zijn, privé, in je gezin, relaties, sociale kring, maar ook op werkgebied, met collega’s, je baas, klanten, inhoudelijke taken, maar ook onderlinge verhoudingen. Het zijn situaties waarin iets schuurt, iets niet stroomt.

Overtuigingen

Het kan te maken hebben met iets ouds, een overtuiging die al sinds kindertijd is genesteld, die bij je hoort, een stem van je ouders of thuissituatie, de stem van een leerkracht misschien. Het kan zijn dat het je lange tijd heeft gediend, die overtuiging is er niet voor niks. Het heeft je ergens mee geholpen, maar gaandeweg merk je dat het je in de weg zit. Je kunt het zien als obstakels/ lessen die je herhaaldelijk tegenkomt in je leven of carrière.

Cliënten in de re- integratie – en loopbaantrajecten komen deze overtuigingen ook tegen en het zou zonde zijn als we die zouden negeren. Juist in het vinden van werk dat bij je past in essentie, juist op een moment nadat je (soms langere) tijd bent uitgevallen van werk is het heel zinvol deze overtuigingen aan te kijken en daarmee aan de slag te gaan.

Hoe ik dat doe?

De combinatie van mindfulness, opstellingswerk, transformatie- en lichaamswerk, omdat ik heb gemerkt dat een veerkrachtige mindset niet genoeg is. Het letterlijk verankeren van nieuwe overtuigingen in je lichaam/ in je systeem, is behulpzaam. Je helpende overtuigingen leven is dan met meerdere ingangen bereikbaar.

Hoe ik mijn grondhouding als coach verdiepte en hoe dat anderen écht verder helpt.

Hoe ik mijn grondhouding als coach verdiepte en hoe dat anderen écht verder helpt.

Vanuit de theorie over coaching, psychologie en begeleidingskunde is er veel kennis rond grondhouding/ fair witness houding als coach, begeleider of therapeut.

In de afgelopen jaren, heb ik hier bewust aandacht aan besteed. Vanuit de mindfulness houdingskwaliteiten, vond ik het belangrijk vanuit oa vertrouwen, het niet streven, niet oordelen, met geduld en nieuwsgierigheid te coachen. Practice what your preach, dus die kwaliteiten wilde ik de coachee ook laten ervaren.

Dat ging goed, maar eerlijk is eerlijk, toch sijpelden daar onbewust mijn overtuigingen doorheen. Vanuit perfectionisme, ging ik toch de lat wat hoger leggen voor de coachee. Dat werkte soms wel en soms ook niet.

Vanuit de behoefte aan controle, ging ik soms voor de coachee zorgen waardoor het eigenaarschap niet meer volledig bij de coachee lag. Daardoor gebeurde het soms dat ik harder ging werken en de coachee achterover ging leunen.

Vanuit mijn neiging dingen te willen begrijpen en te duiden, werden gesprekken vaak cognitief. En zelfs met verschillende meditaties, waren de gesprekken eerlijk gezegd vaak nog behoorlijk analytisch.

Sinds ik in 2025 de Retraite Parenting Ourselves met S. Bögels en G. Langenberg heb gevolgd, is er een proces in gang gezet. Nadat ik de Post-Hbo opleiding (loopbaan)coachen met Ziel en Zakelijkheid van Blankestijn en Partners heb afgerond en door de eveneens succesvol afgeronde opleiding tot Somatic Soulcoach opleiding bij Yaxy, coach ik anders.

Anders? Ja, met meer diepgang, intuïtief, vanuit een hele stevige bedding en met open hart. Ik belichaam dit letterlijk en zit niet meer zo in mijn hoofd. Ook belangrijk voor mij: ik houd meer energie over tijdens het coachen.

Sindsdien krijg ik terug:

“Jouw coaching is heel goed in balans. De holistische benadering: gevoel en ratio. Maar ook balans tussen echt praktisch iets onderzoeken en even rust nemen of een opdracht op mij in laten werken.” Vrouw, 41 jaar

“Je hebt ruimte gegeven om zonder haast verschillende mogelijkheden te onderzoeken. Geduld met mezelf te hebben en dat het oké is te vertragen en te ontspannen.” Vrouw 55 jaar

“De laatste meditatie is mij echt bijgebleven. Ik heb opgeschreven wat ik heb gezien en wil dit graag de volgende keer met je delen.” Man 25 jaar

Ik ben nog steeds de professionele, warme en aandachtige coach, maar nu belichaam ik mijn visie en coach ik met hart & ziel.

Mindfulness en lichaamswerk in loopbaanbegeleiding

Mindfulness en lichaamswerk in loopbaanbegeleiding

Het lichaam en onderbewustzijn als kompas

In dit blog vertel ik hoe lichaamsbewustzijn en mindfulness richting kunnen geven in loopbaan-, re-integratie- en 2e spoor trajecten, juist wanneer het denken vastloopt.

Loopbaanvragen worden vaak benaderd vanuit het hoofd. Logisch vaak is er jarenlang gewerkt aan een perfect CV. Al vanaf de basisschool word je gestimuleerd na te denken over ‘wat je later wilt worden’ en daar passende school- en carrière keuzes te maken.

Het hoofd wil graag een doel, zekerheid en een vorm van controle en vaak houden we aan dat plan vast. Het lichaam vaak al veel eerder in gesprek dan het hoofd. Het goede nieuws is, die informatie blijft opgeslagen. Dus mocht je je hier pas later bewust van zijn, kunnen we de waardevolle informatie vanuit het lichaam (het onderbewustzijn) jaren later nog steeds ophalen.

Een cliënt voelde druk om te presteren en was bekend met depressieve periodes en perfectionisme. Met oefeningen om lichaamsbewustzijn te vergroten en vandaaruit verschillende overtuigingen ‘op te halen’, hebben we toegewerkt naar helpende overtuigingen. Zo oefende zij om niet iets op te lossen, maar om erbij aanwezig te zijn in plaats er steeds vandaan te gaan.

We werkten ook met de innerlijke criticus door middel van voice dialogue sessies. Op momenten dat die kritische stem luid werd tijdens het schrijven van reflecties op onze sessies, oefende zij met compassie. Dat deed zij door tegen zichzelf te zeggen: “Hé, was ik er bijna weer ingetrapt. Dat gaan we niet doen, toch?” Zij ontdekte dat humor en lichte zelfspot helpend waren.

Zij experimenteerde met nieuwe reflectievormen: van illustraties naar spraakmemo’s, afgestemd op wat op dát moment kloppend voelde. Wat werkte, mocht blijven. Wat niet werkte, mocht ook weer losgelaten worden. Op die manier werd de faalangst minder. 

Mindfulness en lichaamswerk

Vanuit de mindfulness houdingskwaliteiten en lichaamsbewustzijn en kennis over je onderbewustzijn, kun je op een rijkere manier je oriënteren op de arbeidsmarkt.  Met minder streven, meer vertrouwen.

We denken dat richting en perspectief ontstaat door harder te denken, maar vaak ontstaat dat juist door met zachtheid te luisteren naar je lichaam met hart & ziel , met nieuwsgierigheid.

Dat vind ik juist zo mooi: dat een loopbaantraject om veel meer gaat dan alleen over werk, maar om het leven te leven en te doen wat bij je past binnen -en buiten kantoortijden. 

Foto: Manon Galama

Luister naar je lichaam voordat het gaat schreeuwen

Luister naar je lichaam voordat het gaat schreeuwen

Ken je de uitspraak: “Luister naar je lichaam voordat het gaat schreeuwen”?

Dat schreeuwen herken je vaak pas als de signalen niet meer te negeren zijn: stress, een kort lontje naar collega’s of juist thuis, prikkelbaarheid, chagrijn, lichamelijke klachten of gedrag zoals slecht slapen, constant in de overdrive staan of juist uitgeput zijn. Ook het verliezen van overzicht op je werk en het niet meer kunnen stellen van prioriteiten hoort daarbij

Maar hoe luister je naar het fluisteren van je lichaam?

Tijdens mijn opleiding tot Somatic Soulcoach leerde ik verschillende methodieken die je helpen om te luisteren naar je lichaam, je onderbewustzijn en je diepere weten.

Als je vanuit een ontspannen staat leert naar je lichaam te luisteren, geeft dat enorm veel waardevolle informatie. Informatie over je overtuigingen, emoties, en je energiegevers bijvoorbeeld.

Ik ontdekte dat ik jarenlang dacht dat ik naar mijn lichaam luisterde, maar eigenlijk deed ik dat vooral met mijn hoofd. Ik wist wat ik wel en niet moest doen om te blijven functioneren, om door te gaan en overeind te blijven. Ik deed dat met zelfcompassie (dacht ik), maar ik voerde het vooral uit en voelde niet wat écht paste in het moment.

Door te werken met somatic whispers leerde ik vertrouwen op mezelf. Met focussing voel ik wat er in mijn onderbewuste speelt, door te luisteren naar die subtiele dialoog in mijn lijf. De dialoog met het hart spant daarbij de kroon voor mij.

Sinds ik dat als kompas gebruik, stroomt mijn leven weer. Sinds ik deze methode geïntegreerd heb in de loopbaan-coachingstrajecten, zie ik dat ook bij cliënten.

“Een moment dat mij is bijgebleven uit de coaching is: het moment waarop ik een beslissing nam uit angst en ratio en oude patronen en jij mij terugbracht naar vertrouwen op het proces, mezelf en het volgen van mijn intuïtie.” Cliënt Sanne (zij volgde een lang re- integratietraject na uitval op werk).

“Ik heb nu meer geduld met mezelf, weet beter waar ik nu sta en vandaaruit nog meer vertragen en te ontspannen. Die vertraging creëert juist ruimte om weer te laten stromen.” Cliënt Ingrid (na diverse levensgebeurtenissen volgde zij een kort loopbaantraject)

Nu is het mijn tijd

Nu is het mijn tijd

Het verhaal van Daantje*

Bijna niemand komt bij een loopbaancoach met een kant-en-klaar doel. Soms ben je vastgelopen door wel reden dan ook en is het nieuwe nog niet helder. Zo begon ook Daantje haar Werkfit traject.

Ze zat vol vragen: Wat wil ik? Wat kan ik en waar krijg ik energie van? Hoe combineer ik werk met mijn gezin? Wat ze wél wist: ze wilde vooruit, iets aan haar leefstijl verbeteren en in beweging komen op een manier die bij haar past.

In wekelijkse sessies (op kantoor, wandelend in de natuur en soms online) gingen we aan de slag. We werkten aan het versterken van haar zelfbeeld, het doorbreken van belemmerende overtuigingen en het vergroten van zelfzorg en regie pakken.

Door technieken zoals mindfulness, intuïtief schrijven, visualisatie, reflectie en het onderzoeken van kernwaarden, kreeg Daantje steeds meer inzicht in zichzelf.

“Ik ben achter een aantal kernwaarden en kwaliteiten gekomen en heb daardoor meer zelfvertrouwen gekregen. Ik heb mezelf beter leren kennen en bewustwording ontwikkeld van wie ik ben en wat ik nodig heb.”

Wat voor haar het verschil maakte? De ruimte om écht zichzelf te zijn. De wekelijkse afspraken zag Daantje als ‘me- time’ en daardoor koste het haar geen moeite hier tijd voor vrij te maken.

“Ik voelde me altijd heel erg gehoord en gezien. De coaching was positief en opbouwend. Mirella wist steeds terug te geven wat er goed ging én waar mijn uitdagingen lagen. Dit deed zij zonder oordeel, maar met openheid en erkenning. Dat gaf mij vertrouwen om stappen te zetten.”

We oefenden met vaardigheden die belangrijk zijn op de werkvloer: plannen, communiceren, omgaan met werkdruk en het nemen van verantwoordelijkheid. Gaandeweg zag ik haar groeien in assertiviteit, zelfzorg en eigenaarschap. Ze leerde haar hulpvraag op tijd te formuleren, energiegevers herkennen en prioriteiten te stellen.

Tijdens haar sollicitatieproces bloeide haar zelfvertrouwen op. Ze voerde gesprekken met meerdere potentiële werkgevers, met vrienden en bekenden die ik de sectoren werkzaam zijn waar haar interesse ligt. Ze koos bewust voor een plek die bij haar past.

Bij een Werkfit traject is het niet een noodzakelijk doel om al een werkplek te hebben gevonden. Meestal loopt iemand stage of heeft een werkervaringsplek gevonden waaruit na het Werkfit traject mogelijk werk kan vloeien.

Aan het einde van het traject had Daantje een aanstelling bij een zorgorganisatie voor 24 uur en start zij een MBO 4 BBL-opleiding.

“Ik heb veel geleerd over mezelf waar ik mij eerder niet bewust van was. Hoe sterk ik eigenlijk ben. Wat mij energie geeft. Hoe ik kan reflecteren. Dat inzicht heeft me enorm geholpen.”

Wat mij als coach het meest is bijgebleven? Haar oprechte betrokkenheid, mega motivatie, haar moed om oude patronen los te laten en de krachtige uitspraak die regelmatig terugkwam in onze gesprekken: “Nu is het mijn tijd.”

Daantje is klaar om een nieuw hoofdstuk te beginnen. Eentje waarin zij weer meedraait in de maatschappij en ook nog een verschil maakt voor anderen.

“Ik ben Mirella ontzettend dankbaar voor alles. Mede door Mirella ben ik weer klaar om aan een nieuw hoofdstuk te beginnen.

Wil jij ook weer regie nemen over je werk en leven? Neem gerust contact met me op voor een vrijblijvend kennismakingsgesprek. Dan kijken we wat jij nodig hebt om weer regie te pakken, in je kracht te komen en te ontdekken wat bij je past.
www.mirellaflinterman.nl

*Daantje is niet de echte naam van de cliënt. De citaten zijn overgenomen uit de evaluatie en de casus is algemeen omschreven om privacy te waarborgen.