Van stressklachten naar inzicht: hoe onderbewuste overtuigingen werkgedrag sturen

Van stressklachten naar inzicht: hoe onderbewuste overtuigingen werkgedrag sturen

Introductie

Herken je dit bij medewerkers of coachees? Ze functioneren goed, zijn betrokken en verantwoordelijk, maar ondertussen spelen er subtiele signalen die je niet meteen opvallen slecht slapen, sneller geïrriteerd, fysieke klachten of moeite met loslaten.

Vaak denkt de medewerker of coachee: dit project is gewoon druk, het hoort erbij en wordt wel beter.

Wat als die signalen niet tijdelijk zijn, maar duidelijke waarschuwingssignalen?

Wat als juist, onder de oppervlakte, overtuigingen meespelen die ooit helpend waren, maar nu in de weg zitten om duurzaam te blijven functioneren?

In mijn werk met re-integratie- en loopbaantrajecten zie ik het keer op keer: échte verandering ontstaat niet alleen door anders te denken, maar de signalen serieus te nemen en  ‘in gesprek te gaan met het lichaam’ om er echt naar te luisteren.

In deze blog neem ik je mee in hoe stresssignalen en het onderbewustzijn samenwerken en waarom het herkennen ervan cruciaal is voor duurzame inzetbaarheid.

Stress-signalen

Stressignalen herkennen is een kunst op zich en heeft al wat bewustwording nodig. Misschien ken je de uitdrukking ‘je lichaam fluistert eerst voordat het tegen je gaat schreeuwen.’ Sommige mensen omschrijven dit als een  ‘zwakke plek’. Wanneer mensen bijvoorbeeld hoofdpijnklachten hebben in tijden van stress of een stijve nek, buikklachten etc, gespannen spieren. Het kan duidelijk of heel subtiel zijn.

Fysiek, mentale en emotionele stresssignalen

Deze signalen zijn vaak niet alleen fysiek maar ook mentaal en emotioneel. In tijden van stress heb je misschien een hele sterke focus, maar ook een kort lontje, of ben je alert en reageer je spot on, maar slaap je misschien ook slecht. Het zijn stress signalen: signalen die je laten weten hé, je gaat over je grens, je doet iets wat niet bij je past, wat jouw behoefte is, je ‘tapt’ daarbij uit je reserves.

Dit kan op allerlei gebied zijn, privé, in je gezin, relaties, sociale kring, maar ook op werkgebied, met collega’s, je baas, klanten, inhoudelijke taken, maar ook onderlinge verhoudingen. Het zijn situaties waarin iets schuurt, iets niet stroomt.

Overtuigingen

Het kan te maken hebben met iets ouds, een overtuiging die al sinds kindertijd is genesteld, die bij je hoort, een stem van je ouders of thuissituatie, de stem van een leerkracht misschien. Het kan zijn dat het je lange tijd heeft gediend, die overtuiging is er niet voor niks. Het heeft je ergens mee geholpen, maar gaandeweg merk je dat het je in de weg zit. Je kunt het zien als obstakels/ lessen die je herhaaldelijk tegenkomt in je leven of carrière.

Cliënten in de re- integratie – en loopbaantrajecten komen deze overtuigingen ook tegen en het zou zonde zijn als we die zouden negeren. Juist in het vinden van werk dat bij je past in essentie, juist op een moment nadat je (soms langere) tijd bent uitgevallen van werk is het heel zinvol deze overtuigingen aan te kijken en daarmee aan de slag te gaan.

Hoe ik dat doe?

De combinatie van mindfulness, opstellingswerk, transformatie- en lichaamswerk, omdat ik heb gemerkt dat een veerkrachtige mindset niet genoeg is. Het letterlijk verankeren van nieuwe overtuigingen in je lichaam/ in je systeem, is behulpzaam. Je helpende overtuigingen leven is dan met meerdere ingangen bereikbaar.

Hoe ik mijn grondhouding als coach verdiepte en hoe dat anderen écht verder helpt.

Hoe ik mijn grondhouding als coach verdiepte en hoe dat anderen écht verder helpt.

Vanuit de theorie over coaching, psychologie en begeleidingskunde is er veel kennis rond grondhouding/ fair witness houding als coach, begeleider of therapeut.

In de afgelopen jaren, heb ik hier bewust aandacht aan besteed. Vanuit de mindfulness houdingskwaliteiten, vond ik het belangrijk vanuit oa vertrouwen, het niet streven, niet oordelen, met geduld en nieuwsgierigheid te coachen. Practice what your preach, dus die kwaliteiten wilde ik de coachee ook laten ervaren.

Dat ging goed, maar eerlijk is eerlijk, toch sijpelden daar onbewust mijn overtuigingen doorheen. Vanuit perfectionisme, ging ik toch de lat wat hoger leggen voor de coachee. Dat werkte soms wel en soms ook niet.

Vanuit de behoefte aan controle, ging ik soms voor de coachee zorgen waardoor het eigenaarschap niet meer volledig bij de coachee lag. Daardoor gebeurde het soms dat ik harder ging werken en de coachee achterover ging leunen.

Vanuit mijn neiging dingen te willen begrijpen en te duiden, werden gesprekken vaak cognitief. En zelfs met verschillende meditaties, waren de gesprekken eerlijk gezegd vaak nog behoorlijk analytisch.

Sinds ik in 2025 de Retraite Parenting Ourselves met S. Bögels en G. Langenberg heb gevolgd, is er een proces in gang gezet. Nadat ik de Post-Hbo opleiding (loopbaan)coachen met Ziel en Zakelijkheid van Blankestijn en Partners heb afgerond en door de eveneens succesvol afgeronde opleiding tot Somatic Soulcoach opleiding bij Yaxy, coach ik anders.

Anders? Ja, met meer diepgang, intuïtief, vanuit een hele stevige bedding en met open hart. Ik belichaam dit letterlijk en zit niet meer zo in mijn hoofd. Ook belangrijk voor mij: ik houd meer energie over tijdens het coachen.

Sindsdien krijg ik terug:

“Jouw coaching is heel goed in balans. De holistische benadering: gevoel en ratio. Maar ook balans tussen echt praktisch iets onderzoeken en even rust nemen of een opdracht op mij in laten werken.” Vrouw, 41 jaar

“Je hebt ruimte gegeven om zonder haast verschillende mogelijkheden te onderzoeken. Geduld met mezelf te hebben en dat het oké is te vertragen en te ontspannen.” Vrouw 55 jaar

“De laatste meditatie is mij echt bijgebleven. Ik heb opgeschreven wat ik heb gezien en wil dit graag de volgende keer met je delen.” Man 25 jaar

Ik ben nog steeds de professionele, warme en aandachtige coach, maar nu belichaam ik mijn visie en coach ik met hart & ziel.

Mindfulness en lichaamswerk in loopbaanbegeleiding

Mindfulness en lichaamswerk in loopbaanbegeleiding

Het lichaam en onderbewustzijn als kompas

In dit blog vertel ik hoe lichaamsbewustzijn en mindfulness richting kunnen geven in loopbaan-, re-integratie- en 2e spoor trajecten, juist wanneer het denken vastloopt.

Loopbaanvragen worden vaak benaderd vanuit het hoofd. Logisch vaak is er jarenlang gewerkt aan een perfect CV. Al vanaf de basisschool word je gestimuleerd na te denken over ‘wat je later wilt worden’ en daar passende school- en carrière keuzes te maken.

Het hoofd wil graag een doel, zekerheid en een vorm van controle en vaak houden we aan dat plan vast. Het lichaam vaak al veel eerder in gesprek dan het hoofd. Het goede nieuws is, die informatie blijft opgeslagen. Dus mocht je je hier pas later bewust van zijn, kunnen we de waardevolle informatie vanuit het lichaam (het onderbewustzijn) jaren later nog steeds ophalen.

Een cliënt voelde druk om te presteren en was bekend met depressieve periodes en perfectionisme. Met oefeningen om lichaamsbewustzijn te vergroten en vandaaruit verschillende overtuigingen ‘op te halen’, hebben we toegewerkt naar helpende overtuigingen. Zo oefende zij om niet iets op te lossen, maar om erbij aanwezig te zijn in plaats er steeds vandaan te gaan.

We werkten ook met de innerlijke criticus door middel van voice dialogue sessies. Op momenten dat die kritische stem luid werd tijdens het schrijven van reflecties op onze sessies, oefende zij met compassie. Dat deed zij door tegen zichzelf te zeggen: “Hé, was ik er bijna weer ingetrapt. Dat gaan we niet doen, toch?” Zij ontdekte dat humor en lichte zelfspot helpend waren.

Zij experimenteerde met nieuwe reflectievormen: van illustraties naar spraakmemo’s, afgestemd op wat op dát moment kloppend voelde. Wat werkte, mocht blijven. Wat niet werkte, mocht ook weer losgelaten worden. Op die manier werd de faalangst minder. 

Mindfulness en lichaamswerk

Vanuit de mindfulness houdingskwaliteiten en lichaamsbewustzijn en kennis over je onderbewustzijn, kun je op een rijkere manier je oriënteren op de arbeidsmarkt.  Met minder streven, meer vertrouwen.

We denken dat richting en perspectief ontstaat door harder te denken, maar vaak ontstaat dat juist door met zachtheid te luisteren naar je lichaam met hart & ziel , met nieuwsgierigheid.

Dat vind ik juist zo mooi: dat een loopbaantraject om veel meer gaat dan alleen over werk, maar om het leven te leven en te doen wat bij je past binnen -en buiten kantoortijden. 

Foto: Manon Galama